Sáng kiến kinh nghiệm Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong cách Bác Hồ

doc 17 trang Người đăng hạnh nguyên Ngày đăng 16/12/2025 Lượt xem 30Lượt tải 0 Download
Bạn đang xem tài liệu "Sáng kiến kinh nghiệm Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong cách Bác Hồ", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
 GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH LỚP 5 
 THEO PHONG CÁCH BÁC HỒ
 A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
 * Cơ sở của sáng kiến: Thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018 theo 
định hướng phát triển phẩm chất năng lực học sinh với phương châm chuyển hình 
thức dạy học sinh biết những gì sang việc dạy học sinh làm được những gì?
 Giáo dục Tiểu học có trách nhiệm xây dựng nền tảng ban đầu vững chắc để 
học sinh có được hành trang trên những bước đường tiếp theo: Học lên những lớp 
cao hơn hoặc đi vào cuộc sông. Bên cạnh việc dạy cho các em kiến thức cơ bản ban 
đầu thì việc dạy cho các em kỹ năng sống cũng hết sức quan trọng. Bởi vì mỗi con 
người phải biết tự thân vận động để có thể thích ứng với cuộc sông xung quanh. 
Nhưng trong thực tế hiện nay, đồng hành với sự phát triển của xã hội, mỗi gia đình 
có kinh tế tốt hơn thì việc chăm sóc con cũng theo đó mà nâng lên. Trẻ em được ăn 
ngon – mặc đẹp thậm chí với những gia đình chỉ có một con thì đứa trẻ được nuôi 
dưỡng như một cậu ấm – cô chiêu. Và việc quá yêu thương và nuông chiều của gia 
đình dẫn đến việc trẻ không được trang bị những kỹ năng sống cần thiết cho bản 
thân. 
 Trong phạm vi nhà trường, có nhiều học sinh học giỏi nhưng chưa thực hiện 
được những kỹ năng sống cần thiết. Vì vậy, với vai trò là một giáo viên chủ nhiệm, 
nhận thức đúng đắn tầm quan trọng của vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh 
và có biện pháp thích hợp để hướng dẫn các em thực hành được những kỹ năng cần 
thiết nhất. Việc dạy học lồng ghép giáo dục kỹ năng sống vào các môn học đã được 
thực hiện nhiều năm nay, tuy nhiên kết quả vẫn chưa được như mong đợi. Vấn đề 
giáo dục kỹ năng sống học sinh trong nhà trường chưa được các thầy cô giáo nhận 
thức đúng với tầm quan trọng của nó và chưa thực hiện triệt để theo những yêu cầu 
sư phạm trong quá trình giáo dục.
 * Tổng quan thông tin: Mục đích giáo dục của chúng ta là dạy chữ và dạy 
người. Quá trình dạy học là đào tạo một con người phát triển toàn diện cả phẩm chất 
và năng lực.
 Theo thực tế cho thấy rằng phần đông các thầy cô giáo chưa nhận thấy tầm 
quan trọng của quá trình giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Khi thực hiện giáo dục 
kỹ năng sống cho học sinh còn qua loa, áp dụng chung chung cho tất cả các đối 
tượng học sinh. 
 Đặc biệt trong xã hội hiện nay hai vấn đề nổi cộm đi trái ngược nhau đó là: 
Điều kiện sống tốt hơn thì kỹ năng sống của con người càng dở hơn. Chính vì vậy, 
đối với giáo dục học sinh nói chung và học sinh tiểu học nói riêng càng cần phải 
nâng cao hơn nữa vai trò trách nhiệm của người thầy. Giáo viên chủ nhiệm sẽ là 
người thực hiện phần lớn công việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Giáo viên 
có vai trò vô cùng quan trọng trong việc quản lý, tổ chức các hoạt động của học sinh 2
ở lớp mình phụ trách, là người chịu trách nhiệm chủ yếu trong việc giáo dục kỹ năng 
sống cho cho học sinh và cũng là người trực tiếp đánh giá , xếp loại phẩm chất – 
năng lực của các em. Giáo viên chủ nhiệm là cầu nối giữa nhà trường và gia đình, 
giữa học sinh với nhà trường, giữa học sinh và xã hội.
 * Khẳng định tính khoa học của sáng kiến: Từ những ngày đất nước mới 
khai sinh, trẻ em luôn được Bác Hồ dành tình yêu thương nhiều nhất. Trong thư gửi 
thiếu nhi nhân tết trung thu năm 1946, Bác Hồ viết: 
 Ai yêu các nhi đồng
 Bằng Bác Hồ Chí Minh 
 Tính các cháu ngoan ngoãn 
 Mặt các cháu xinh xinh
 Mong các cháu cố gắng
 Thi đua học và hành
 Tuổi nhỏ làm việc nhỏ
 Tùy theo sức của mình 
 Thực hiện theo sự kỳ vọng của Bác Hồ đối với thiếu niên, nhi đồng, việc giáo 
dục kỹ năng sống cho học sinh là một trong những mục tiêu cần đạt của ngành giáo 
dục. Bên cạnh công tác giáo dục đạo đức học sinh thì việc rèn luyện kỹ năng sống 
cho học sinh luôn được quan tâm coi trọng. Qua nhiều năm làm công tác chủ nhiệm 
bản thân tôi nhận thấy rằng giáo dục kỹ năng sống cho học sinh là công việc quan 
trọng và phải thực hiện xuyên suốt trong quá trình dạy học. Nhất là hiện nay các cấp, 
các ngành trong cả nước đang thực hiện việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, 
phong cách Hồ Chí Minh thì tại sao chúng ta không đưa tinh thần đó vào công tác 
giáo dục học sinh. Dạy các em trong giờ học, giờ chơi, dạy cả khi các em ở trường 
và ở nhà. Muốn thực hiện được điều này giáo viên chủ nhiệm phải xây dựng được 
một hình tượng vững chắc trong lòng học sinh. Không gì đẹp hơn cho học sinh học 
tập và noi theo Bác Hồ, một vĩ nhân của nhân loại, một lãnh tụ vĩ đại của nhân dân 
Việt Nam. Chính vì vậy tôi đã vận dụng kinh nghiệm bản thân viết thành sang kiến 
kinh nghiệm “GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH LỚP 5 THEO 
PHONG CÁCH BÁC HỒ” mà tôi đã thực hiện thành công trong những năm qua. 
 B. NỘI DUNG:
 1. Thực trạng:
 Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đã xây dựng hoạt động trãi nghiệm là 
một trong những môn học giúp hình thành và rèn kỹ năng sống cho học sinh thiết 3
thực nhất. Nhưng ở chương trình giáo dục phổ thông 2000 thì nội dung giáo dục kỹ 
năng sống cho học sinh được thực hiện với hình thức lồng ghép vào các môn học 
nên việc thực hiện giảng dạy nội dung giáo dục kỹ năng sống cho học sinh hết sức 
hạn chế, không đồng loạt và không thực hiện đến nơi đến chốn. 
 Hiện nay phần lớn gia đình chỉ có một, hai con. Các em được cưng chìu từ gia 
đình, tạo cho các em tâm lý ỷ lại, không có kỹ năng tự phục vụ bản thân cũng như 
một số kỹ năng cần thiết trong cuộc sống. Ngay phụ huynh cũng muốn con mình đến 
trường cũng được cưng chìu như những cậu ấm, cô chiêu: muốn gì được nấy? Dần 
tạo trong tư tưởng các em chỉ biết hưởng thụ mà không biết tự thân vận động.
 Các em học sinh lớp 1, 2, 3 vừa từ lứa tuổi nhi đồng, lên lớp 4, 5 phải thực 
hành một số kỹ năng của tuổi Đội viên, không tránh khỏi các em còn bở ngỡ. Nhiều 
em không biết tự soạn bài, tập vở, đồ dùng khi đến lớp theo đúng thời khóa biểu; 
không cầm đúng tư thế cây chổi để quét lớp, quét sân; không biết cầm dao làm cỏ 
cho an toàn khi lao động 
 Về phía các bậc cha mẹ học sinh: họ chỉ chú trọng đến việc con mình về nhà 
mà chưa đọc, viết chữ, hoặc chưa biết làm Toán thì lo lắng một cách thái quá mà 
không hiểu con đến trường học được những gì? Làm được những gì? Thậm chí chỉ 
đưa con đi học còn những buổi lao động họ sẽ điện thoại xin thầy cô cho con nghỉ 
ngay vì sợ con vất vả. Cha mẹ quá nuông chìu, cung phụng con cái khiến trẻ không 
có kỹ năng tự phục vụ bản thân. Ngược lại, một số phụ huynh vì bận nhiều công 
việc nên ít quan tâm giúp đỡ con em trong các hoạt động cần thiết 
 2. Nội dung giáo dục kỹ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong cách 
Bác Hồ:
 * Mục tiêu của giáo dục: Là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện 
có đạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mĩ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc 
lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất năng 
lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” 
(Luật Giáo dục - 2005).
 Bậc học tiểu học là bậc học nền tảng tạo cơ sở cho HS phát triển học tiếp các 
bậc học tiếp theo. Vì vậy, bên cạnh việc trang bị cho học sinh những vốn kiến thức 
cơ bản trong học tập, lao động còn cần phải chú ý đến việc rèn kỹ năng sống cho học 
sinh, dạy học sinh cách “làm người”, để học sinh có thêm vốn kinh nghiệm thích 
ứng với môi trường mới, yêu cầu mới.
 Bên cạnh đó mục tiêu của việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh còn giúp 
cán bộ, giáo viên, cha mẹ học sinh cũng như các cấp lãnh đạo, chính quyền địa 
phương thấy rõ tầm quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục theo hướng 
toàn diện, thực hiện phương châm mà Bác Hồ định hướng: Học đi đôi với hành.
 Tiếp tục nâng cao ý thức tự giác, tự phục vụ, thích ứng với hoàn cảnh sống 
trong mỗi HS về thực hiện các kỹ năng cần thiết, ứng dụng những kiến thức đã học 
vào thực tế cuộc sống ở mọi lúc, mọi nơi và biết cách tuyên truyền cho những người 4
xung quanh; biết trân trọng, giữ gìn, phát huy những giá trị văn hoá truyền thống của 
dân tộc, sống trung thực, tự trọng, lành mạnh, can đảm, nổ lực, vượt khó khăn.
 * Nội dung giáo dục cụ thể: Từ những câu chuyện kể về Bác Hồ, giáo viên 
xây dựng trong học sinh lòng kính trọng, biết ơn và ý thức sẽ học tập noi gương theo 
Bác. Từ đó, việc giáo dục kỹ năng sống của cho các em rất nhanh và chắc chắn. 
Gieo vào lòng các em một mục tiêu phải đạt được: Bác Hồ bận trăm công nghìn việc 
mà còn làm được những việc như vậy tại sao mình không làm được? Và chính giáo 
viên là người hướng dẫn, giúp đỡ các em hoàn thành mục tiêu đó. Các kỹ năng cần 
giáo dục:
 - Kỹ năng tự phục vụ 
 + Câu chuyện: Hai bàn tay; ba chiếc ba lô; Bác có phải là vua đâu; Bác Hồ 
tăng gia rau cải; quyền lao động của Bác; .....
 - Kỹ năng giao tiếp, ứng xử; văn hoá; hòa đồng, thân thiện, quan tâm đến mọi 
người:.
 + Câu chuyện: Tôn trọng luật lệ; Nước nóng nước nguội; Bữa cơm gia đình; 
Bác Hồ thăm trại nhi đồng; Chú ngã có đau không.....
 - Kỹ năng thực hành tiết kiệm thời gian – tiền của:
 + Câu chuyện: Từ đôi dép đến chiếc ô tô; Bài học về sự tiết kiệm; Bữa ăn tối 
của Bác; Một lần nhớ mãi; Bác Hồ thích ăn món gì nhất; vừa đẹp vừa đỡ chói mắt 
đồng bào.....
 * Phương pháp giáo dục: Sử dụng thời gian 15 phút đầu giờ của mỗi buổi 
học; giờ sinh hoạt lớp; giờ hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp GVCN tổ chức cho 
học sinh kể lại những câu chuyện về Bác Hồ. Thông qua mỗi câu chuyện giáo viên 
hướng dẫn học sinh tự rút ra những bài học giáo dục, liên hệ bản thân, hình thành 
những kỹ năng cần thiết cho bản thân mình sẽ làm theo Bác.
 GVCN; cá nhân HS; tập thể lớp sẽ cùng thực hiện; cùng kiểm tra, nhắc nhau 
thực hiện những kỹ năng cần thiết và điều chỉnh những biểu hiện sai lệch, lười 
biếng...
 3. Các biện pháp giáo dục kỹ năng sống học sinh lớp 5 theo phong cách 
Bác Hồ:
 3.1. Thầy – trò cùng thực hành.
 Khi được giao trách nhiệm làm chủ nhiệm một lớp, người giáo viên chủ 
nhiệm phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về mọi quyền lợi cũng như nghĩa vụ học tập, 
rèn luyện của từng học sinh trong lớp mình trước nhà trường về lớp mình phụ trách. 
Từ khâu định kế hoạch cho đến khâu điều hành thực hiện đều từ giáo viên chủ 
nhiệm. Vì vậy, giáo viên chủ nhiệm phải có năng lực tổ chức, phải có tình thương và 
trách nhiệm cao thì mới có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình. Giáo dục kỹ năng 
sống cho học sinh là một trong những nhiệm vụ quan trọng. Kỹ năng sống không thể 5
nói suông, không thể hình thành bằng lý thuyết giáo điều mà phải từ những hành vi 
thực tế. Để học sinh nghe và làm đúng những yêu cầu của giáo viên, trước hết các 
em phải có niềm tin yêu vào thầy cô giáo, mà muốn tạo được uy tín đó thì rõ ràng 
thầy cô giáo không chỉ có năng lực là đủ mà phải thực sự gương mẫu, là tấm gương 
sáng về mọi mặt để các em noi theo. Sự mẫu mực không phải chỉ trong chuyên môn 
nghiệp vụ mà cả trong lời ăn tiếng nói, mọi hành vi trong cuộc sống hằng ngày. 
 Khi người thầy giáo dục học sinh thực hiện theo phong cách Bác Hồ thông 
qua những câu chuyện kể về Bác, phải chỉ cho học sinh thấy được bản thân giáo 
viên đã học tập và làm theo Bác những gì để xây dựng trong học sinh một niềm tin 
tuyệt đối. Chẳng hạn: Giáo dục học sinh kỹ năng sống gọn gàng, ngăn nắp, hòa 
đồng, biết quan tâm đến mọi người, biết tôn trọng những quy định chung, ứng xử có 
văn hóa, tự phục vụ .. Với mỗi kỹ năng cần giáo dục cho học sinh giáo viên phải 
chỉ rõ cho học sinh thấy mình đã làm như thế nào và phải nhớ rằng chính bản thân 
giáo viên phải thực hiện xuyên suốt. Cũng có nghĩa là đi đôi với giáo dục kỹ năng 
sống cho học sinh người thầy phải tự rèn luyện bản thân mình từng ngày.
 ( HS cùng GVCN chăm sóc, giữ gìn trường lớp sáng, xanh, sạch, đẹp)
 Tuy nhiên để đạt được mục tiêu giáo dục không thể chỉ dựa hoàn toàn vào 
một giáo viên chủ nhiệm. Muốn thành công còn phải biết dựa vào chính các em học 
sinh. Vì vậy xây dựng nền nếp tự quản trong học sinh là biện pháp không thể thiếu 
được trong công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. 6
 3.2. Xây dựng lớp học thành một tập thể có ý thức tự quản.
 Trước hết phải hiểu “ý thức tự quản” của học sinh là gì? Đó là tinh thần tự 
giác thực hiện mọi qui định của người học sinh, là ý thức trách nhiệm cao, là sự gắn 
bó với tập thể, biết lo cái chung của tập thể, cộng đồng trách nhiệm với bạn bè để 
giúp nhau cùng tiến bộ. Ý thức tự quản tốt còn là sự chân thành, trung thực, sự tự 
nguyện hoàn thành mọi công việc được giao không chờ sự nhắc nhở, thúc ép của 
người khác. Học sinh phải biết tự phục vụ bản thân mình, tự ghép mình vào khuôn 
khổ kỷ luật của lớp và tự quản lẫn nhau, cùng giám sát, giúp đỡ nhau, tạo điều kiện 
cho nhau phấn đấu tốt để trở thành con ngoan trò giỏi.
 Xây dựng nền nếp tự quản tốt trong học sinh là biến ý thức thành thói quen 
hành vi, thành một nền nếp tốt có tác dụng tích cực trong việc góp phần phát huy 
tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh trong học tập cũng như trong mọi hoạt 
động của tập thể. Đồng thời đối với các em có biểu hiện xấu về ý thức kỉ luật, giáo 
viên chủ nhiệm và tập thể lớp cũng kịp thời phát hiện, ngăn chặn và giúp đỡ bạn sữa 
chữa lỗi lầm bằng tất cả tình thương và trách nhiệm của mình. Cứ như vậy, dần dà 
các em hình thành thói quen tốt và không chờ đợi, ỷ lại vào người khác mà ý thức 
được là phải vươn lên để hoàn thiện bản thân mình.
 Từ những câu chuyện kể về Bác Hồ mà các em được học, được nghe cho các 
em thấy được ý thức trách nhiệm cao của Bác trong mọi việc. Dù Bác là một vị Chủ 
tịch mà vẫn tuân thủ luật lệ như mọi người, Bác cũng tự làm những việc phục vụ bản 
thân, cùng lao động chân tay, tự trồng rau nuôi cá .sẽ gợi trong học sinh ý thức tự 
giác, hình thành dần thói quen thực hành các kỹ năng sống tích cực. Khi có ý thức 
con người sẽ thực hiện tốt mọi việc.
 Lớp học sinh hoạt 15 phút đầu giờ; trực nhật với sự điều hành của HĐTQHS 7
 Lớp học sinh hoạt 15 phút đầu giờ; trực nhật với sự điều hành của HĐTQHS
 3.3. Thực hiện hiệu quả giáo dục lồng ghép trong từng tiết học.
 Giảng dạy hiệu quả mục tiêu giáo dục lồng ghép kỹ năng sống cho HS trong 
các môn học; khắc sâu và khơi dậy trong HS ý thức kế thừa và phát huy truyền 
thống tốt đẹp của ông cha ta; phát huy ý thức tự lực, tự cường; khả năng thích ứng 
với mọi hoàn cảnh để tự tạo ra giá trị bản thân như Bác Hồ trãi qua muôn ngàn khó 
khăn, gian khổ, làm những việc nặng nhọc, vất vả, nguy hiểm chỉ để hoàn thành khát 
vọng giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước.
 Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện để trang bị cho HS không chỉ có kiến 
thức văn hoá mà còn có kỹ năng sống trong thực tiễn. Tập trung giáo dục HS kỹ 
năng tự phục vụ, kỹ năng giao tiếp trong gia đình, nhà trường và cộng đồng, kỹ năng 
ứng phó với biến đổi khí hậu....Chú trọng, nâng cao giáo dục HS kỹ năng giao tiếp, 
ứng xử với những người xung quanh, với thiên nhiên, môi trường; trong đó những 
hành vi như biết chấp hành pháp luật, bảo vệ môi trường, thực hiện văn hoá giao 
thông, nói lời cám ơn, xin lỗi, biết thông cảm và sẽ chia cần được giáo dục thường 
xuyên, đánh giá cụ thể theo nội quy nhà trường để khen, chê rõ ràng đạt hiệu quả 
giáo dục cao. 
 GVCN phải là người truyền cảm hứng cho học sinh từ phong trào “ Học tập 
và làm theo tư tưởng đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” cho các em hiểu rằng 
không chỉ các em mà mọi người đều học tập và làm theo Bác. Hình ảnh Bác Hồ vừa 
vĩ đại, vừa gần gũi với tất cả mọi người. Sự hy sinh cả cuộc đời của Bác cho Tổ 
quốc đáng được các thế hệ ghi nhớ và trân trọng giữ gìn thành quả Người đã để lại 
cho chúng ta. Học tập và rèn luyện theo người đó là niềm vinh dự lớn lao khi chúng 
ta là người Việt Nam. 8
 Sản phẩm học tập; bảng cam kết; thông tin tuyên truyền thực hiện các thông điệp 
 3.4. Chiếc cầu nối giữa nhà trường và gia đình học sinh:
 Phối hợp với Hội khuyến học, Ban đại diện cha mẹ HS, thiết lập mối quan hệ 
chặt chẽ giữa 3 yếu tố gia đình – nhà trường – xã hội. Từ đó giáo dục HS ý thức xây 
dựng gia đình hiếu học, gia đình văn hoá mới, tạo môi trường giáo dục tốt cho HS. 
 Đây là mối quan hệ mật thiết và không thể thiếu được bởi giáo dục tư tưởng, 
chính trị, đạo đức, tác phong học sinh không chỉ là công tác của giáo viên chủ nhiệm 
mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội đối với thế hệ trẻ, mầm non tương lai của đất 
nước. Vì vậy, trong quá trình làm công tác của nhiệm của mình, Tôi luôn ý thức 
rằng sự quan hệ chặt chẽ giữa giáo viên chủ nhiệm và gia đình học sinh là rất cần 
thiết. Thường xuyên liên hệ với giáo viên bộ môn để trình bày kế hoạch của mình, 
tìm biện pháp kết hợp để cùng giáo dục. Hằng ngày ngoài giờ các em đến trường, số 
thời gian còn lại hầu như các em không có sự kiểm soát của thầy cô giáo, của nhà 
trường mà là ở trong sự kiểm soát của gia đình và xã hội. Vì vậy giáo dục kỹ năng 
sông cho các em cần phải có sự phối hợp chặt chẽ của phụ huynh. 
 Để bản thân các em khẳng định được giá trị bản thân, hoàn thiện phẩm chất và 
năng lực một cách tốt nhất là chính cha mẹ, ông bà sẽ hợp tác cùng thầy cô tạo điều 
kiện cho kỹ năng các em được thực hành hàng ngày (không làm thay cho các em). 
Tránh hiện tượng “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược”. Phải kiểm tra thường xuyên để 
đánh giá mức độ tiến bộ của học sinh. Đó cúng chính là cách giáo dục hiệu quả theo 
hình thức Gia đình – nhà trường – xã hội. 9
Sản phẩm của PHHS gửi đến cho GVCN khi HS giúp người thân làm việc nhà
 10
 4. Kết quả đạt được:
 Qua nhiều năm thực hiện việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, Tôi thấy 
rằng: 
 - Học sinh tự tin, mạnh dạn tham gia hoạt động tập thể; kể được câu chuyện về 
Bác Hồ. Biết cách liên hệ bản thân hình thành các kỹ năng sống cần thiết.
 - Học sinh có ý thức bảo vệ của công, bảo vệ môi trường; xây dựng môi 
trường Xanh - Sạch - Đẹp, góp phần tích cực vào phong trào xây dựng trường học 
thân thiện, học sinh tích cực – Lớp học hạnh phúc.
 - Học sinh có ý thức sống đẹp: Biết vâng lời thầy cô, ông bà - cha mẹ, biết 
giúp đỡ cha mẹ, người thân làm việc nhà, chăm sóc người thân trong gia đình; biết 
quan tâm đến bạn bè, đồng cảm với người không may, tự giác ủng hộ bạn có hoàn 
cảnh khó khăn; biết tôn trọng lời hứa, có trách nhiệm với việc làm của mình. 
 - Thực hiện thành thạo các kỹ năng sống cần thiết: Kỹ năng tự phục vụ; kỹ 
năng sống an toàn; kỹ năng sống đúng nhiệm vụ học sinh 
 - Xây dựng thành công lớp học tự quản góp phần nâng cao chất lượng giáo 
dục. Số học sinh đạt kết quả học tập và rèn luyện xếp loại hoàn thành xuất sắc – 
hoàn thành tốt chiếm tỉ lệ hơn 80%.
 5. Bài học kinh nghiệm:
 - Để thực hiện tốt công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, giáo viên phải 
thật sự hết sức yêu quý học sinh, đặt hết tâm huyết vào công việc, quyết tâm giáo 
dục HS đến nơi đến chốn.
 - Việc giáo dục, rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh cần sự kiên trì, nhẫn nại, 
thường xuyên, liên tục.
 - Trong công tác chủ nhiệm ngoài sự nhiệt tình của người giáo viên còn đòi 
hỏi phải có những phương pháp giáo dục thích hợp.
 - Luôn bám sát theo dõi sự thay đổi của từng học sinh, những biểu hiện thái 
độ, hành vi sai trái nhằm uốn nắn kịp thời cũng như phát hiện gương người tốt việc 
tốt để biểu dương khuyến khích động viên. 
 - Phải biết kết hợp giáo dục học sinh từ nhiều phía.
 - Giáo viên chủ nhiệm phải biết tổ chức được một tập thể lớp đoàn kết. 
 - Giáo viên phải gương mẫu, chuẩn mực, bình tĩnh xử lý trong các tình huống 
Đôi lúc phải có tấm lòng bao dung vị tha, hạn chế việc hành động theo suy nghĩ chủ 
quan nóng vội, tránh gây cho các em cảm giác bị mặc cảm, phải có khơi dậy những 
mặt tốt của các em để giúp các em có động cơ phấn đấu.
 - Giáo viên phải tự học tập tìm hiểu thêm từ mọi nguồn tài liệu để bổ sung vốn 
kiến thức cá nhân để có thể giải đáp thắc mắc, giúp đỡ, hỗ trợ học sinh khi các em 11
cần. Nhất là kể cho các em nghe những câu chuyện về Bác Hồ khi cần nội dung giáo 
dục phù hợp. 
 Trên đây là những công việc mà tôi đã thực hiện trong thời gian làm công tác 
chủ nhiệm, thực hiện việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh đã gặt hái nhiều thành 
công. Nói đến công tác này có lẽ ai cũng rất băn khoăn, lo lắng bởi lẽ nó đòi hỏi ở 
người giáo viên quá nhiều công sức mới thực hiện đúng vai trò trách nhiệm của 
mình. Để giáo dục cho từng học sinh cụ thể có hiệu quả thì không có một phương 
pháp nào là hoàn thiện, tối ưu. Thế nhưng nói về công tác giáo dục kỹ năng sống cho 
học sinh thì thật sự rất khó, bởi công việc của người giáo viên là những việc làm 
phức tạp, vụn vặt qua từng ngày, qua từng giờ mà kết quả của nó thật khó định 
lượng. Sự tiến bộ của học sinh, chuyển biến của học sinh cũng thật khó nhận thấy 
nếu như chúng ta không thật sự chú tâm.
 Với tôi sự nổ lực của thầy cô giáo nói chung không ngoài một mục đích nào 
khác mà chỉ vì lương tâm nghề nghiệp, tất cả vì học sinh thân yêu. 
 6. Khả năng ứng dụng, triển khai kết quả của sáng kiến:
 Sáng kiến kinh nghiệm giáo dục kỹ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong 
cách Bác Hồ là sự đút kết từ thực tiễn bản thân qua nhiều năm giảng dạy. Đã được 
nhân rộng trong các lần sinh hoạt chuyên môn của đơn vị và cụm chuyên môn liên 
trường.
 C. KẾT LUẬN:
 1. Kết quả của việc ứng dụng sáng kiến:
 Thông qua sinh hoạt chuyên môn trường và cụm trường, sáng kiến được sự 
thống nhất của đồng nghiệp và vận dụng, nhân rộng trong dạy học.
 Mỗi câu chuyện là một chuẩn mực đạo đức không chỉ cho học sinh mà cho 
mọi người cùng học tập và mỗi câu chuyện được kể trở thành niềm mong đợi của 
học sinh. Các em mong được kể cho thầy, cho bạn nghe những điều các em tìm hiểu 
được, những điều mình làm được, học được, làm được sau khi nghe những câu 
chuyện về Bác Hồ kính yêu. Được nói trước tập thể những ước mơ cao đẹp mà bản 
thân các em suy nghĩ, điều đó trở thành niềm tin, động lực học tập tích cực để trở 
thành con ngoan – trò giỏi – cháu ngoan Bác Hồ.
 2. Kết luận: 
 Rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh là một việc làm hết sức cần thiết của xã 
hội, các em không chỉ biết học giỏi về kiến thức mà còn phải được rèn luyện những 
kỹ năng sống qua đó tạo cho các em một môi trường lành mạnh, an toàn, tích cực, 
vui vẻ. Để thực hiện được điều này quan trọng là mỗi thầy cô giáo phải rèn cho mình 
tác phong sinh hoạt chuẩn mực, phải hết lòng thương yêu, gần gũi với học sinh. 
Sống, học tập, lao động là những vấn đề thiết yếu mà bản thân mỗi người luôn cố 
gắng để ươm mầm cho thế hệ trẻ. 12
 3. Kiến nghị - Đề xuất:
 Để giáo dục kỹ năng sống cho học sinh trong thời kỳ hiện đại, bản thân tôi có 
một số đề xuất sau:
 - Nhà trường cần tạo điều kiện về CSVC để học sinh có thể học tập, vui chơi 
lành mạnh, bổ ích.
 - Người giáo viên phải hết lòng hết sức, tận tâm vì học sinh thân yêu của 
mình. Kiên nhẫn, thầm lặng ghi nhận sự tiến bộ của những học sinh cá biệt để bổ 
sung cho hành trang sự nghiệp của bản thân mình. Không khoe khoan, không nản 
chí những gì mình làm được và chưa được.
 - Cha mẹ học sinh cần quan tâm hơn nữa tới việc học và rèn luyện, thái độ, 
tình cảm, đạo đức, kỹ năng của con em mình. Phải chấn chỉnh ngay những hành vi 
sai lệch,cung cấp hướng dẫn cho các em các kỹ năng cần thiết để giúp các em phát 
triển đúng đắn. Phải phối hợp với nhà trường trong công tác giáo dục học sinh.
 - Chính quyền địa phương cần tạo điều kiện giúp đở, hỗ trợ cho những học 
sinh khó khăn có điều kiện đến trường như các bạn khác. Phối hợp với nhà trường 
trong công tác tuyên truyền giáo dục học sinh chấp hành pháp luật nhà nước. 
 Trên đây chỉ là một vài biện pháp trong chuỗi các biện pháp về công tác giáo 
dục kỹ năng sống cho học sinh. Rất mong được đồng nghiệp góp ý để công tác này 
ngày càng được hoàn thiện hơn. Thế hệ con em chúng ta sau này sẽ là những con 
người đủ đức, đủ tài, đáp ứng yêu cầu của xã hội.
 Ninh Quới A, ngày 20 tháng 02 năm 2023
 Người viết
 QUÁCH NGỌC CHI 13
 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 BÁO CÁO TÓM TẮT
 Đề nghị công nhận Sáng kiến 
 I. Sơ lược lý lịch:
 - Họ và tên: Quách Ngọc Chi Năm sinh: 1978
 - Trình độ chuyên môn, nghiệp vụ: Cử nhân tiểu học
 - Chức năng, nhiệm vụ được giao: Giáo viên chủ nhiệm lớp 5A1
 - Chức vụ, đơn vị công tác: Tổ trưởng chuyên môn tổ 4,5. Trường tiểu học 
Trương Văn An
 II. Nội dung: 
 1. Sự cần thiết thực hiện sáng kiến:
 Thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018 theo định hướng phát triển 
phẩm chất năng lực học sinh với phương châm chuyển hình thức dạy học sinh biết 
những gì sang việc dạy học sinh làm được những gì?
 Giáo dục Tiểu học có trách nhiệm xây dựng nền tảng ban đầu vững chắc để 
học sinh có được hành trang trên những bước đường tiếp theo
 Trong phạm vi nhà trường, có nhiều học sinh học giỏi nhưng chưa thực hiện 
được những kỹ năng sống cần thiết. Vì vậy, với vai trò là một giáo viên chủ nhiệm, 
nhận thức đúng đắn tầm quan trọng của vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh 
và có biện pháp thích hợp để hướng dẫn các em thực hành được những kỹ năng cần 
thiết nhất. Việc dạy học lồng ghép giáo dục kỹ năng sống vào các môn học đã được 
thực hiện nhiều năm nay, tuy nhiên kết quả vẫn chưa được như mong đợi. Vấn đề 
giáo dục kỹ năng sống học sinh trong nhà trường chưa được các thầy cô giáo nhận 
thức đúng với tầm quan trọng của nó và chưa thực hiện triệt để theo những yêu cầu 
sư phạm trong quá trình giáo dục.
 Mục đích giáo dục của chúng ta là dạy chữ và dạy người. Quá trình dạy học là 
đào tạo một con người phát triển toàn diện cả phẩm chất và năng lực.
 Thực hiện theo sự kỳ vọng của Bác Hồ đối với thiếu niên, nhi đồng, việc giáo 
dục kỹ năng sống cho học sinh là một trong những mục tiêu cần đạt của ngành giáo 
dục. Bên cạnh công tác giáo dục đạo đức học sinh thì việc rèn luyện kỹ năng sống 
cho học sinh luôn được quan tâm coi trọng.
 2. Tên sáng kiến.
 Giáo dục kỹ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong cách Bác Hồ
 3. Nội dung sáng kiến. 14
 * Mục tiêu của giáo dục: Là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện 
 * Nội dung giáo dục cụ thể: Từ những câu chuyện kể về Bác Hồ, giáo viên 
xây dựng trong học sinh lòng kính trọng, biết ơn và ý thức sẽ học tập noi gương theo 
Bác. Từ đó, việc giáo dục kỹ năng sống của cho các em rất nhanh và chắc chắn. 
Gieo vào lòng các em một mục tiêu phải đạt được: Bác Hồ bận trăm công nghìn việc 
mà còn làm được những việc như vậy tại sao mình không làm được? Và chính giáo 
viên là người hướng dẫn, giúp đỡ các em hoàn thành mục tiêu đó.
 - Kỹ năng tự phục vụ 
 + Câu chuyện: Hai bàn tay; ba chiếc ba lô; Bác có phải là vua đâu; Bác Hồ 
tăng gia rau cải; quyền lao động của Bác; .....
 - Kỹ năng giao tiếp, ứng xử; văn hoá; hòa đồng, thân thiện, quan tâm đến mọi 
người:
 + Câu chuyện: Tôn trọng luật lệ; Nước nóng nước nguội; Bữa cơm gia đình; 
Bác Hồ thăm trại nhi đồng; Chú ngã có đau không.....
 - Kỹ năng thực hành tiết kiệm thời gian – tiền của:
 + Câu chuyện: Từ đôi dép đến chiếc ô tô; Bài học về sự tiết kiệm; Bữa ăn tối 
của Bác; Một lần nhớ mãi; Bác Hồ thích ăn món gì nhất; vừa đẹp vừa đỡ chói mắt 
đồng bào.....
 * Phương pháp giáo dục: Sử dụng thời gian 15 phút đầu giờ của mỗi buổi học; 
giờ sinh hoạt lớp; giờ hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp GVCN tổ chức cho học 
sinh kể lại những câu chuyện về Bác Hồ. Thông qua mỗi câu chuyện giáo viên 
hướng dẫn học sinh tự rút ra những bài học giáo dục, liên hệ bản thân, hình thành 
những kỹ năng cần thiết cho bản thân mình sẽ làm theo Bác.
 GVCN; cá nhân HS; tập thể lớp sẽ cùng thực hiện; cùng kiểm tra, nhắc nhau 
thực hiện những kỹ năng cần thiết và điều chỉnh những biểu hiện sai lệch, lười 
biếng...
 * Các biện pháp giáo dục kỹ năng sống học sinh lớp 5 theo phong cách Bác 
Hồ:
 3.1. Thầy – trò cùng thực hành: Khi người thầy giáo dục học sinh thực hiện 
theo phong cách Bác Hồ thông qua những câu chuyện kể về Bác, phải chỉ cho học 
sinh thấy được bản thân giáo viên đã học tập và làm theo Bác những gì để xây dựng 
trong học sinh một niềm tin tuyệt đối. Với mỗi kỹ năng cần giáo dục cho học sinh 
giáo viên phải chỉ rõ cho học sinh thấy mình đã làm như thế nào và phải nhớ rằng 
chính bản thân giáo viên phải thực hiện xuyên suốt. Cũng có nghĩa là đi đôi với giáo 
dục kỹ năng sống cho học sinh người thầy phải tự rèn luyện bản thân mình từng 
ngày.
 3.2. Xây dựng lớp học thành một tập thể có ý thức tự quản: Xây dựng nền nếp 
tự quản tốt trong học sinh là biến ý thức thành thói quen hành vi, thành một nền nếp 15
tốt có tác dụng tích cực trong việc góp phần phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo 
của học sinh trong học tập cũng như trong mọi hoạt động của tập thể.
 3.3. Thực hiện hiệu quả giáo dục lồng ghép trong từng tiết học: Giảng dạy 
hiệu quả mục tiêu giáo dục lồng ghép kỹ năng sống cho HS trong các môn học; khắc 
sâu và khơi dậy trong HS ý thức kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của ông 
cha ta; phát huy ý thức tự lực, tự cường; khả năng thích ứng với mọi hoàn cảnh để tự 
tạo ra giá trị bản thân.
 3.4. Chiếc cầu nối giữa nhà trường và gia đình học sinh: Phối hợp với Hội 
khuyến học, Ban đại diện cha mẹ HS, thiết lập mối quan hệ chặt chẽ giữa 3 yếu tố 
gia đình – nhà trường – xã hội. Từ đó giáo dục HS ý thức xây dựng gia đình hiếu 
học, gia đình văn hoá mới, tạo môi trường giáo dục tốt cho HS. 
 4. Phạm vi áp dụng, khả năng phổ biến.
 Sáng kiến kinh nghiệm giáo dục kỹ năng sống cho học sinh lớp 5 theo phong 
cách Bác Hồ là sự đút kết từ thực tiễn bản thân qua nhiều năm giảng dạy. Đã được 
nhân rộng trong các lần sinh hoạt chuyên môn của đơn vị và cụm chuyên môn liên 
trường.
 Mỗi câu chuyện là một chuẩn mực đạo đức không chỉ cho học sinh mà cho 
mọi người cùng học tập và mỗi câu chuyện được kể trở thành niềm mong đợi của 
học sinh. Các em mong được kể cho thầy, cho bạn nghe những điều các em tìm hiểu 
được, những điều mình làm được, học được, làm được sau khi nghe những câu 
chuyện về Bác Hồ kính yêu. Được nói trước tập thể những ước mơ cao đẹp mà bản 
thân các em suy nghĩ, điều đó trở thành niềm tin, động lực học tập tích cực để trở 
thành con ngoan – trò giỏi – cháu ngoan Bác Hồ.
 5. Thời điểm công nhận.
 Năm học 2022 - 2023
 6. Hiệu quả mang lại.
 Học sinh tự tin, mạnh dạn tham gia hoạt động tập thể; kể được câu chuyện về 
Bác Hồ. Biết cách liên hệ bản thân hình thành các kỹ năng sống cần thiết.
 Học sinh có ý thức bảo vệ của công, bảo vệ môi trường; xây dựng môi trường 
Xanh - Sạch - Đẹp, góp phần tích cực vào phong trào xây dựng trường học thân 
thiện, học sinh tích cực – Lớp học hạnh phúc.
 Học sinh có ý thức sống đẹp: Biết vâng lời thầy cô, ông bà - cha mẹ, biết giúp 
đỡ cha mẹ, người thân làm việc nhà, chăm sóc người thân trong gia đình; biết quan 
tâm đến bạn bè, đồng cảm với người không may, tự giác ủng hộ bạn có hoàn cảnh 
khó khăn; biết tôn trọng lời hứa, có trách nhiệm với việc làm của mình. 
 Thực hiện thành thạo các kỹ năng sống cần thiết: Kỹ năng tự phục vụ; kỹ 
năng sống an toàn; kỹ năng sống đúng nhiệm vụ học sinh 16
 Xây dựng thành công lớp học tự quản góp phần nâng cao chất lượng giáo dục. 
Số học sinh đạt kết quả học tập và rèn luyện xếp loại hoàn thành xuất sắc – hoàn 
thành tốt chiếm tỉ lệ hơn 80%.
 7. Những đơn vị, cá nhân đã ứng dụng sáng kiến.
 Sáng kiến kinh nghiệm đã được nhân rộng tại đơn vị trường Tiểu học Trương 
Văn An; trong sinh hoạt chuyên môn cụm liên trường.
 Ninh Quới A, ngày 20 / 02 / 2023 
 XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG Người báo cáo
 KHOA HỌC ĐƠN VỊ 
 QUÁCH NGỌC CHI
 17
 HỘI ĐỒNG KHOA HỌC 
TRƯỜNG TH TRƯƠNG VĂN AN
 PHẦN NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ, CÔNG NHẬN 
 SÁNG KIẾN
 - Tính mới: . /35 điểm
 - Tính khả thi: .. . /20 điểm
 - Tính hiệu quả: ../35 điểm
 - Hình thức: /10 điểm
 * Tổng điểm: .... /100 điểm
 Ninh Quới A, ngày tháng năm 2023 
 CHỦ TỊCH HĐKH
 HIỆU TRƯỞNG
 Trần Võ Long

Tài liệu đính kèm:

  • docsang_kien_kinh_nghiem_giao_duc_ki_nang_song_cho_hoc_sinh_lop.doc