Một số biện pháp nhằm rèn ý thức giữ an toàn khi tham gia giao thông cho học sinh của lớp chủ nhiệm

 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
 MỘT SỐ BIỆN PHÁP NHẰM RÈN Ý THỨC GIỮ AN TOÀN
 KHI THAM GIA GIAO THÔNG CHO HỌC SINH 
 CỦA LỚP CHỦ NHIỆM
 A. ĐẶT VẤN ĐỀ
 Tai nạn giao thông là một trong những vấn đề lớn của thế giới nói chung 
và Việt Nam nói riêng. Hằng năm, tính riêng nước ta tai nạn giao thông đã cướp 
đi sinh mạng của hàng chục nghìn người. Nguyên nhân chủ yếu là do cố ý làm 
trái luật giao thông như phóng nhanh vượt ẩu, đua xe trái phép, uống rựu 
bia, Đáng nói ở đây, những đối tượng gây tai nạn đang trong độ tuổi từ 14 – 25 
chiếm tỉ lệ rất cao.
 Theo Ủy ban ATGT Quốc gia thống kê, trung bình mỗi năm cả nước có 
1.900 trẻ em tử vong vì tai nạn giao thông, chiếm tỷ lệ khoảng 25% tổng số trẻ 
em tử vong do các tai nạn thương tích. Tỷ lệ trẻ dưới 14 tuổi bị chấn thương sọ 
não do tai nạn giao thông chiếm 13,4% trong đó, đa phần các em đều không đội 
mũ bảo hiểm (MBH) khi xảy ra tai nạn. Nhiều bậc phụ huynh học sinh khi chở 
con nhỏ tham gia giao thông vẫn thường có thói quen “quên” đội mũ bảo hiểm 
cho các em.
 Trước tình hình đó, Chính phủ cũng đã ban hành nhiều quyết định nhằm 
kiềm chế tai nạn giao thông. Trong đó, việc Bộ giáo dục và đào tạo phối hợp với 
bộ Công an, Ủy ban an toàn giao thông quốc gia chỉ đạo việc giảng dạy, giáo 
dục an toàn giao thông lồng ghép trong các tiết học chính khóa và ngoại khóa 
ngay từ bậc Mầm non, Tiểu học được coi là bước đột phá. Bởi lẽ, theo bản thân 
chúng ta đã giải quyết vấn đề ngay từ gốc rễ. Vì trong rất nhiều vụ tai nạn 
nguyên nhân do ý thức và đạo đức của người tham gia giao thông chiếm tỉ lệ 
lớn.
 Do đó, ngay từ bây giờ cần giáo dục cho các em những hiểu biết ban đầu 
về giao thông. Từ đó, có ý thức tôn trọng, chấp hành luật giao thông và biết bảo 
vệ tính mạng chính mình. Dần dần, chúng ta có những thế hệ trẻ đủ hiểu biết, đủ 
ý thức khi tham gia giao thông. Đồng thời, giúp phụ huynh nhận thức sâu sắc 
hơn tác hại của việc thiếu chấp hành luật lệ giao thông. Từ đó, cùng chung tay 
giáo dục giúp các em tránh được những tai nạn đáng tiếc để các em có một cuộc 
sống ngày một tốt và an toàn hơn.
 B. NỘI DUNG
 II. THỰC TRẠNG
 Từ những năm giảng dạy của bản thân, việc rèn và nâng cao ý thức, kỹ 
năng tự học cho học sinh trong thực tế gặp một số thuận lợi và khó khăn trong 
quá trình thực hiện nhiệm vụ như sau:
 1. Thuận lợi
 1 Được sự quan tâm sâu sắc của nhà trường, thường xuyên chỉ đạo, nhắc 
nhở việc giáo viên làm tốt công tác chủ nhiệm lớp.
 Được phụ huynh quan tâm và ủng hộ, nhờ đó cũng khá thuận lợi trong 
việc nắm bắt thông tin của học sinh lúc ở nhà.
 Ngoài ra bản thân và một số giáo viên còn được Sở tập huấn, trang bị kiến 
thức về công tác giáo dục an toàn giao thông và sự chỉ đạo trực tiếp của Phòng 
giáo dục trong công tác giáo dục an toàn giao thông cho các em. Nhờ đó bản 
thân cũng am hiểu và có lí luận cơ bản khi viết đề tài này.
 2. Khó khăn
 Một số học sinh còn e ngại khi nói thật về việc tham gia giao thông của 
mình, nên thông tin điều tra đôi lúc độ chính xác không được cao.
 Bản thân còn thực hiện công tác giảng dạy, cũng như thời gian giảng dạy 
chỉ diễn ra 5 buổi/ tuần nên cũng gây ra một chút khó khăn trong quá trình quan 
sát theo dõi các em ở trường.
 3. Thực trạng của việc tham gia giao thông của học sinh
 Qua việc điều tra, quan sát và thu thập thông tin, tôi thấy thực trạng việc 
tham gia giao thông hằng ngày của các em như sau:
 - Do các em còn nhỏ, hiếu động đôi lúc đi học còn đùa giỡn nhau trên 
đường. Cha mẹ cho đi xe đạp sớm trong khi các em còn thiếu ý thức trong việc 
chọn phần đường an toàn và cách quan sát khi sang đường.
 - Một số phụ huynh chở trẻ em bằng xe máy không đội mũ bảo hiểm cho 
trẻ, chở nhiều trẻ cùng lúc, cho trẻ ngồi trên xe máy với tư thế không an toàn, 
ngang nhiên đi ngược chiều, phóng nhanh, vượt ẩu 
 - Việc dừng đỗ sai quy định, đặc biệt là việc dừng chiếm lòng đường mua 
quà vặt. Ngoài ra học sinh còn thiếu kĩ năng đọc các biển báo trong quá trình 
tham gia giao thông. Đó cũng là nguyên nhân gây sự chủ quan trong việc tham 
gia giao thông của các em.
 III. VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
 Đề tài được nghiên cứu nhằm mục đích rèn thói quen đúng, giáo dục ý 
thức tham gia giao thông cho học sinh lớp đang chủ nhiệm. Đồng thời khơi dậy 
phong trào “Học tập suốt đời” theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh ngay tại 
trường học cũng như trong cuộc sống. Từ đó, tôi đi sâu nghiên cứu đề tài “Một 
số biện pháp nhằm rèn ý thức giữ an toàn khi tham gia giao thông cho học sinh 
của lớp chủ nhiệm”.
 IV. CÁC GIẢI PHÁP THAY THẾ
 Để giúp các em có thói quen dần đi vào ý thức và trở thành kỹ năng tham 
gia giao thông cũng như hiểu được các giá trị của việc chấp hành đúng luật giao 
thông và để mang lại hiệu quả cao, tôi mạnh dạn đưa ra các giải pháp sau:
 1. Mỗi giáo viên là một tấm gương chấp hành đúng luật khi tham gia 
giao thông:
 2 Trong lịch sử nước ta, “tôn sư trọng đạo” là truyền thống quý báu của dân 
tộc, nhà giáo bao giờ cũng được nhân dân yêu mến và kính trọng. Với truyền 
thống ấy của dân tộc ta, người giáo viên luôn được coi là một hình tượng mẫu 
mực, là người dạy học trò tri thức và nhân cách. Người giáo viên, hàng ngày qua 
từng bài giảng, hành động của mình đã và đang nuôi dưỡng nhân cách cho học 
trò. Vì vậy mỗi thầy giáo, cô giáo cần là một tấm gương sáng về đạo đức, cho 
học sinh noi theo.
 Trong lớp học, giáo viên là người để các em noi theo. Cách hành động, 
suy nghĩ, cư xử của giáo viên sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến việc hình thành nhân 
cách cho học sinh. Đặc điểm tâm lý của học sinh tiểu học là biết quan sát và làm 
theo. Đặc biệt các em xem giáo viên là tấm gương để soi vào. Bản thân tôi là 
giáo viên chủ nhiệm khi đến trường hoặc lên lớp, tôi đều có những tác phong 
làm gương cho học sinh. 
 Muốn học sinh nắm luật giao thông và thực hành có hiệu quả, trở thành 
kỹ năng hay ý thức được thì trước hết, giáo viên phải tự học, phải thực hiện 
đúng luật để các em làm theo, noi theo. Bản thân mỗi giáo viên phải hết sức chú 
trọng việc tham gia giao thông hằng ngày. Không chỉ chấp hành đúng luật khi 
tham gia giao thông trên đường mà mỗi giáo viên là một tuyên truyền viên tích 
cực. Chẳng hạn, hàng ngày đọc báo, đọc thông tin trên mạng không chỉ để giải 
trí, để nắm bắt thời sự mà còn để tích lũy những kiến thức liên quan đến giao 
thông, đến những bài học có liên quan, từ đó đưa vào các bài giảng. Từ đó sẽ 
giúp các em hình dung cụ thể hơn về chấp hành đúng luật lệ giao thông để có 
những điều chỉnh hành vi của bản thân cho phù hợp.
 2. Nội dung giáo dục ý thức tham gia giao thông cho các em được tích 
hợp qua các tiết học:
 Việc giáo dục ý thức tham gia giao thông cho các em không phải thực hiện 
được trong một ngày, một bữa mà quá trình đó phải diễn ra lâu dài và liên tục. Do 
đó việc tích hợp giáo dục cho các em trong các tiết học phù hợp là điều vô cùng 
quan trọng và cần thiết.
 Ở chương trình môn Đạo đức lớp 4 cũng có riêng một bài nói về an toàn 
giao thông cho các em. Đây là cơ hội tốt để truyền tải đến cho các em kiến thức về 
luật giao thông, đồng thời qua đó khắc sâu hơn ý thức tham gia giao thông làm sao 
cho an toàn của mỗi em cũng như những hậu quả mà những hành vi thiếu ý thức 
mang lại.
 Ngoài ra, trong môn Kĩ thuật hoặc phân môn Tập đọc cũng có rất nhiều bài 
có thể tích hợp nội dung giáo dục ý thức tham gia giao thông cho các em để vừa 
khai thác hết nội dung và vừa đạt được chuẩn của môn học.
 Ví dụ: Khi dạy bài “Đường đi Sa Pa” trong quá trình khai thác nội dung bài 
giáo viên có thể kết hợp hỏi thêm các câu như: Những người trong bài lên Sa Pa 
bằng phương tiện gì? Địa hình, đường sá lên Sa Pa như thế nào? Để đảm bảo an 
toàn khi ngồi trong phương tiện họ cần làm gì? Từ những câu hỏi đó giáo viên 
hướng đến cho học sinh kể một số việc làm cụ thể của bản thân khi tham gia giao 
thông an toàn. Qua đó giáo dục chung cho học sinh.
 3 Hoặc một ví dụ khác khi dạy về bài “Vẽ về cuộc sống an toàn” giáo viên có 
thể tích hợp giáo dục bằng cách yêu cầu các em kể về một số tranh thể hiện ý thức 
tham gia giao thông an toàn. Học sinh có thể kể như “Đội mũ bảo hiểm là tốt nhất”, 
“Chở ba người là không được”, Qua đó, giáo viên có thể hỏi vì sao những việc 
làm thể hiện trong các bức tranh lại được giám khảo đánh giá cao về ý thức tham 
gia giao thông của các em. Vậy các em đã làm gì khi tham gia giao thông để đảm 
bảo an toàn. Đồng thời giáo dục ý thức cho các em.
 Đây là những việc rất đơn giản và nhẹ nhàng để giáo dục ý thức tham gia 
giao thông cho các em. Và việc này diễn ra thường xuyên trên lớp, trong các tiết 
học nên mang lại kết quả cao.
 3. Trang trí các khẩu hiệu, hình ảnh về rèn ý thức tham gia giao 
thông trong phòng học sinh động, thu hút:
 Trẻ em với đặc điểm khó nhớ, nhanh quên, do đó để đua một kiến thức gì 
đó đến với các em không phải dễ dàng mà phải theo từng bước và có thời gian 
“mưa lâu thấm dần”. Vì vậy để việc giáo dục ý thức tham gia giao thông an toàn 
cho các em hiệu quả, tôi đã sưu tầm và đính lên tường lớp một số tranh, ảnh về 
một số việc làm thể hiện ý thức tham gia giao thông tốt và chưa tốt để các em 
biết soi lại bản thân và tránh những hành vi sai trái, chưa tốt đó.
 Cách làm này giúp các em tư duy trực quan bằng hình ảnh, phù hợp với 
học sinh tiểu học. Giúp các em được nhắc nhở hằng ngày, dần dần thành thói 
quen cho bản thân. Đồng thời các em còn biết nhắc nhở khi bạn thực hiện chưa 
đúng. Không chỉ vậy, ngôn ngữ văn chương, khẩu hiệu an toàn giao thông là 
một ngôn ngữ pháp luật với sự thể hiện ngắn gọn, súc tích, diễn đạt kĩ càng, đủ 
ý, phân tích sắc bén để khi mọi người đọc lên sẽ tự mình ý thức được phải bảo 
vệ chính mình, cẩn thận khi tham gia giao thông. 
 Đến hiện tại lớp đã trang trí được rất nhiều tranh và các khẩu hiệu về việc 
tham gia giao thông an toàn và chưa an toàn như “An toàn giao thông – trách 
nhiệm của mỗi người.”; “Đội mũ bảo hiểm đúng quy định khi đi mô tô, xe gắn 
máy, xe đạp điện.”; “An toàn giao thông – hạnh phúc của mọi người, mọi 
nhà.”; “Nhân cách của bạn được thể hiện qua việc chấp hành luật giao 
thông.”; “Nhanh 1 giây, chậm 1 đời.”; “Tôi là người lái xe có văn hóa, còn bạn 
thì sao?”; Nhờ đó, phòng học trở nên đẹp, sinh động và mang tính giáo dục 
cao.
 4. Lồng ghép giáo dục ý thức giữ an toàn khi tham gia giao thông cho 
các em trong giờ sinh hoạt lớp:
 Không chỉ ở học sinh mà ngay cả những người trưởng thành, ai cũng 
muốn nhận nhiều những lời khen ngợi. Vì vậy, đừng biến giờ sinh hoạt lớp 
thành giờ giải tỏa những buồn bực của giáo viên, mà hãy trải lòng cùng các em 
để cùng tìm giải pháp cho mọi vấn đề. 
 Do đó trong mỗi giờ sinh hoạt lớp cần có phần nhận xét, đánh giá để có sự 
nhìn nhận đúng và đề ra kế hoạch cho tuần tới. Thông qua đó tôi cũng tranh thủ 
giáo dục cho học sinh nhiều kĩ năng phòng bệnh, ý thức bảo vệ môi trường và 
tất nhiên không thể thiếu giáo dục ý thức tham gia giao thông cho các em.
 4 Để làm được điều này, hằng tuần giáo viên phải quan sát tỉ mỉ các em ở cả 
trong và ngoài nhà trường. Ngoài ra nhờ sự giám sát của ban cán sự, giám sát 
nhau giữa bạn bè về ý thức tham gia gia thông rồi báo với thầy cô. Từ những 
báo cáo đó, giáo viên chọn lọc, thẩm định độ chính xác để có thể tuyên dương 
hoặc nhắc nhở trong các tiết sinh hoạt.
 Ngoài giáo dục, nhắc nhở, tôi cũng đã tìm tòi và chiếu cho các em xem rất 
nhiều đoạn phim ngắn về việc tham gia giao thông đặc biệt là của các em học 
sinh. Xem xong tôi thường cho các em nhận xét về thái độ của các nhân vật 
trong đoạn phim và rút ra bài học cho mình.
 Bên cạnh đó, khoảng một tháng một lần tôi còn tổ chức cho các em trò 
chơi theo hình thức rung chuông vàng nhằm ôn lại kiến thức đã học, các kiến 
thức xã hội khác trong đó không thể thiếu kiến thức về an toàn giao thông. Việc 
làm này giúp các em hào hứng và khắc sâu kiến thức một cách nhẹ nhàng, vui 
vẻ.
 5. Phối hợp với tổng phụ trách Đội:
 Bên cạnh những tiết học chính khóa trên lớp bằng việc giáo viên đã lồng 
ghép, tích hợp nội dung về an toàn khi tham gia giao thông qua các bài giảng, 
hay sinh hoạt lớp thì việc tổ chức cho các em các hoạt động ngoại khóa, trò chơi 
đố vui để học, sẽ giúp các em khắc sâu hơn và vận dụng tốt hơn. Giáo viên sẽ 
phối hợp với tổng phụ trách Đội để tổ chức các sân chơi bổ ích nhằm rèn kỹ 
năng và cung cấp kiến thức cho các em như “Rung chông vàng” có chủ đề về an 
toàn giao thông hay “Chúng em tìm hiểu về an toàn giao thông”, vẽ tranh về đề 
tài giao thông, thông qua các các sân chơi sẽ giúp các em nắm và khắc sâu 
hơn. 
 Ngoài ra, vào một số buổi học trong tuần có thể làm chương trình “Phát 
thanh măng non” phát trên hệ thống loa nhà trường về một số nội dung an toàn 
giao thông. Bên cạnh đó, để tránh đơn điệu, nhàm chán có thể phát những bài 
hát về an toàn giao thông gần gũi, sinh động. Tạo không khí vui tươi trong 
những giờ ra chơi đồng thời ghi nhớ vào tri thức của các em. Đây là cách tuyên 
truyền mang lại hiệu quả khả quan và rất nhiều ý nghĩa thiết thực cho học sinh.
 6. Phối hợp với phụ huynh học sinh:
 Việc theo dõi những biểu hiện hằng ngày của các em không ai biết rõ các 
em ngoài cha mẹ. Do đó, việc thường xuyên trao đổi với cha mẹ học sinh những 
biểu hiện ở nhà hoặc bên ngoài nhà trường là hết sức cần thiết. Từ đó giáo viên 
có những xử lí kịp thời trong những tình huống cụ thể để uốn nắn và điều chỉnh 
hành vi phù hợp cho các em.
 Ngoài ra, đây cũng là cách để giáo viên gần gũi với phụ huynh hơn. Qua 
đó có thể trao đổi thêm một số thông tin về tình hình tham gia giao thông của 
học sinh cũng như một số tai họa do nó mang lại. Từ những thông tin đó phụ 
huynh có hướng giáo dục các em ở nhà đồng thời phối hợp với giáo viên giáo 
dục các em ở trường.
 Việc phối hợp với phụ huynh còn giúp họ nhận ra một số việc làm thường 
ngày trong quá trình đưa đón con là sai như không đội mũ bảo hiểm, chở quá số 
 5 người, dừng xe mua quà vặt trên đường Từ đó tự sửa chữa để chính con mình 
và các em noi theo.
 C. KẾT LUẬN
 I. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:
 Qua một thời gian áp dụng các biện pháp tôi thấy hiệu quả thu được rõ rệt 
như sau:
 - Các em đã hiểu được tác của việc thiếu ý thức trong tham gia giao thông 
và thực hiện được những việc phòng tránh.
 - Không còn tình trạng học sinh không đội mũ bảo hiểm khi được cha mẹ 
chở đến trường.
 - Các em có thêm nhận thức về tác hại của tai nạn giao thông và cách 
phòng tránh. Mạnh dạn chia sẻ với bạn bè, người thân.
 - Việc trao đổi với phụ huynh thường xuyên cũng góp phần làm mối quan 
hệ ngày càng khắng khít, từ đó làm tăng chất lượng giáo dục.
 II. KIẾN NGHỊ:
 - Tổng phụ trách Đội thường xuyên có các buổi tuyên truyền về tác hại 
của tai nạn giao thông và cách phòng tránh.
 - Mỗi lớp nên mạnh dạn xây dựng các nội quy về an toàn giao thông, 
trang trí thêm các tranh, khẩu hiệu cổ động về an toàn giao thông.
 - Mỗi giáo viên tăng cường đọc nhiều sách báo nhằm nâng cao hiểu biết 
về an toàn giao thông để có thể giáo dục ý thức tham gia giao thông an toàn cho 
các em một cách đúng đắng và kịp thời.
 Trên đây là toàn bộ những kinh nghiệm được đúc rút trong quá trình làm 
công tác chủ nhiệm của bản thân với mong muốn duy nhất là nâng ý thức tham 
gia giao thông an toàn cho các em. Vì là kinh nghiệm cá nhân nên không tránh 
những hạn chế. Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của lãnh đạo cũng như 
đồng nghiệp để tôi hoàn thiện hơn.
 Tôi xin chân thành cám ơn!
 Long Điền Đông, ngày 20 tháng 02 năm 2020
 Người viết 
 Huỳnh Thị Nỡ
 6