CHỦ ĐỀ 5: ĐẠI DƯƠNG XANH (6 tiết) Bài 9: Sinh vật biển (2 tiết) Phân bố nội dung thực hành, sáng tạo ở mỗi tiết Vẽ hoặc in, xé, dán tạo sản phẩm tranh đề tài sinh vật biển Tiết 1 (cá nhân) Hoàn thiện sản phẩm tiết 1 Tiết 2 (Hoặc nặn/ cắt, xé, dán tạo sản phẩm nhóm về đề tài sinh vật biển) I. Yêu cầu cần đạt 1.Năng lực mĩ thuật Bài học giúp học sinh đạt được một số yêu cầu sau: – Nêu được đặc điểm hình dạng, màu sắc của một số loài sinh vật biển. – Sử dụng được chấm, nét, màu sắc, đậm nhạt, chất cảm, và vật liệu, chất liệu, hình thức thực hành khác nhau để sáng tạo sản phẩm có hình ảnh chính, hình ảnh phụ. – Trưng bày, giới thiệu được sản phẩm và trao đổi, chia sẻ cảm nhận về sản phẩm của mình, của bạn. 2. Năng lực chung và năng lực đặc thù khác HS có cơ hội hình thành, phát triển năng lực chung và một số năng lực đặc thù khác thông qua việc: Trao đổi, chia sẻ; tìm hiểu đặc điểm hình dạng, màu sắc của sinh vật biển và sự khéo léo sử dụng vật liệu chất liệu tạo sản phẩm; 3. Phẩm chất Bài học góp phần hình thành, phát triển ở HS đức tính chăm chỉ, lòng nhân ái, ý thức trách nhiệm như: Chuẩn bị đồ dùng, họa phẩm; tôn trọng sản phẩm sáng tạo của bạn bè và người khác; giữ vệ sinh trong và sau khi thực hành II. CHUẨN BỊ CỦA HỌC SINH VÀ GIÁO VIÊN Vở thực hành; màu, bút chì, kéo, hồ dán, giấy màu, đất nặn, bìa giấy/bìa carton,... III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU Tiết 1 – Bài 9: Sinh vật biển HĐ mở đầu: Trò chơi “Bạn có biết” - GV tổ chức HS quan sát hình ảnh một số loài sinh vật biển, kết hợp sử dụng câu đố (có đáp án) và hướng dẫn, tổ chức HS tham gia giải câu đố, tìm đáp án. - GV nhận xét, đánh giá kết quả họat động, chốt kiến thức và giới thiệu HS nội dung bài học 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - Hình ảnh tr.44-sgk: GV tổ chức HS quna sát, tìm hiểu đặc điểm hình dạng, màu sắc của một số loài sinh vật biển thông qua các câu hỏi trong SGK. - Hình tác phẩm, sản phẩm mĩ thuật tr.45-sgk: GV yêu cầu HS quan sát, trao đổi, thảo luận và trả lơi câu hỏi: + Hình ảnh nào là hình ảnh chính, phụ ở mỗi sản phẩm? + Kích thước hình ảnh và hình ảnh phụ? + Hình ảnh chính, phụ được sắp xếp ở vị trí nào trên sản phẩm? + Màu sắc của hình ảnh chính, phụ? + Hình thức thể hiện của mỗi sản phẩm? - Gv nhận xét nội dung trả lời, bổ sung của HS và giới thiệu rõ hơn về mỗi hình ảnh, sản phẩm, tác phẩm mĩ thuật, kết hợp chốt kiến thức, tóm tắt nội dung hoạt động; 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo 2.1. Hướng dẫn HS cách thực hành - GV tổ chức HS quan sát hình minh họa cách thực hành tạo sản phẩm bằng hình thức vẽ, in hình thức nặn và yêu cầu HS trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi tương ứng với mỗi cách thực hành: + Em hãy giới thiệu vật liệu, chất liệu sử sụng để thực hành, sáng tạo sản phẩm? + Em chỉ ra hình ảnh chính, phụ trên sản phẩm? Màu sắc ở hình ảnh chính, phụ, nền? + Trên sản phẩm, hình ảnh nào nổi bật? + Em hãy nêu các bước thực hành sáng tạo sản phẩm? - GV nhận xét, đánh giá, bổ sung phần trả lời của HS và chốt kiến thức, hướng dẫn HS mỗi cách thực hành và lưu ý HS cách tạo bề mặt khác nhau cho các sinh vật biển ở mỗi cách. - GV gợi mở HS có thể thay đổi thứ tự bước 1 và bước 2 ở mỗi cách thực hành; - GV hướng dẫn HS quan sát, tìm hiểu một số sản phẩm tham khảo và gợi mở HS nhận ra có thể sử dụng hình thức vẽ hoặc xé dán để thực hành, sáng tạo sản phẩm đề tài sinh vật biển? 2.2. Tổ chức HS thực hành, sáng tạo - GV bố trí HS ngồi theo nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy vẽ hoặc in/xé, cắt, dán tạo sản phẩm mĩ thuật đề tài sinh vật biển theo ý thích. + Quan sát bạn trong nhóm/bên cạnh, chia sẻ ý tưởng chọn hình sinh vật biển và màu, hình thức thực hành tạo phẩm của mình với bạn. - GV gợi mở HS: chọn hình ảnh sinh vật biển mà mình yêu thích để thể hiện trên sản phẩm. - Gv nhắc HS: nên tạo hình sinh vật biển có hình dạng đơn giản, không nên vẽ hoặc in, cắt, xé giấy tạo quá nhiều hình sinh vật biển thì sản phẩm khi hoàn thành dễ bị rối hoặc không đủ thời gian để thực hiện; - GV thông báo thời gian thực hành và nêu yêu cầu mức độ sản phẩm ở tiết 1: + Nếu thực hành bằng hình thức vẽ hoặc xé, cắt dán: Sử dụng bút chì/bút màu vẽ tạo hình các sinh vật biển trên nền tranh; hoặc vẽ hình sinh vật biển trên giấy trắng/giấy màu và xé/cắt tạo hình các sinh vật biển + Nếu thực hành bằng hình thức in: Có thể sử dụng vật liệu (lá cây, bìa giấy, ) để in và vẽ thêm chi tiết tạo hình sinh vật biển; hoặc vẽ màu tạo phần nên cho bức tranh. - GV quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Em đã tạo được những hình sinh vật biển nào và bằng cách nào? + Trong các hình sinh vật biển đã vẽ hoặc in, xé, cắt; em dự định hình sinh vật biển nào là trọng tâm ở sản phẩm khi hoàn thiện? + Em chỉ ra sự khác nhau trên bề mặt một số hình ảnh sinh vật biển ở sản phẩm của mình/của bạn? + Em muốn bổ sung thêm hình ảnh nào để hoàn thành sản phẩm tốt hơn. - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học tiết 2 của bài học - Gv hướng dẫn Hs quan sát sản phẩm và giới thiệu vật liệu tự nhiên, vật liệu nhân tạo sử dụng ở mỗi sản phẩm. - GV hướng dẫn HS chuẩn bị học tiết 2 của bài học Tiết 2 – Bài 9: Sinh vật biển HĐ mở đầu: Trò chơi tiếp sức “Chúng mình có biết” - Gv hướng dẫn các nhóm HS viết tên các sinh vật biển và tổ chức các nhóm đánh giá kết quả, tổng kết, gợi mở nội dung tiết 2 của bài học 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV hướng dẫn HS đặt trên bàn sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 và đồ dùng học tập. - GV nắm bắt, đánh giá, động viên, mức độ chuẩn bị của HS và nêu câu hỏi: + Em đã chuẩn bị những gì để hoàn thành sản phẩm? + Em quan sát sản phẩm của mình đã tạo được ở tiết 1, chia sẻ những việc cần làm để hoàn thiện sản phẩm. - GV tóm tắt chia sẻ của HS, gợi mở hướng hoàn thiện sản phẩm và giải quyết tình huống Hs không chuẩn bị tiết học (nếu có). 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo - Gv bố trí HS theo vị trí nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy hoàn thiện sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 + Chia sẻ ý tưởng hoàn thiện sản phẩm của mình với bạn; quan sát sản phẩm của bạn và có thể đặt câu hỏi tìm hiểu/tham khảo ý tưởng, cách thể hiện và hướng hoàn thiện sản phẩm của bạn bên cạnh/trong nhóm - GV gợi mở HS: + Nếu thực hành bằng hình thức vẽ hoặc xé, cắt dán: Có thể vẽ thêm/xé, cắt dán thêm hình sinh vật biển và vẽ/xé dán tạo màu nền, hoàn thiện bức tranh; chú ý sắp xếp hình ảnh chính, hình ảnh phụ để tạo sự hài hòa ở sản phẩm + Nếu thực hành bằng hình thức in: Có thể in thêm hình sinh vật biển và vẽ màu phần nền, hoàn thiện sản phẩm. - GV nhắc HS thời gian thực hành và đặt tên cho sản phẩm sau khi hoàn thành; quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện nhiệm vụ của HS và gợi ý, hướng dẫn, hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi. - Gv gợi mở nội dung HS giới thiệu sản phẩm và chia sẻ cảm nhận: + Sản phẩm của em có những hình ảnh sinh vật biển nào? Hình ảnh nào em thích nhất? + Em sử dụng hình thức, vật liệu nào để sáng tạo sản phẩm? + Hình ảnh sinh vật biển nào là hình ảnh trọng tâm trên sản phẩm? + Em chỉ ra sự khác nhau trên bề mặt một số hình ảnh sinh vật biển ở sản phẩm của mình/của bạn? - GV nhận xét, đánh giá nội dung trao đổi, chia sẻ, bổ sung và kết quả thực hành tạo sản phẩm của HS; gợi mở Hs chia sẻ có thể hoàn thiện thêm sản phẩm. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS bị học bài tiếp theo - GV tổng kết bài học, liên hệ bồi dưỡng tính chăm chỉ, ý thức bảo vệ môi trường sống của các loài sinh vật dưới nước và môi trường xung quanh trong đời sống. - GV hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 10. CHỦ ĐỀ 5: ĐẠI DƯƠNG XANH (6 tiết) Bài 10: Bảo vệ môi trường biển (2 tiết) Phân bố nội dung thực hành, sáng tạo ở mỗi tiết Tìm hiểu cách vẽ tranh đề tài bảo vệ môi trường biển và thực Tiết 1 hành, sáng tạo sản phẩm (cá nhân) Tìm hiểu cách vẽ, cắt, dán tạo sản phẩm tranh đề đề tài bảo Tiết 2 vệ môi trường biển và thực hành tạo sản phẩm (nhóm) I. Yêu cầu cần đạt 1.Năng lực mĩ thuật Bài học giúp học sinh đạt được một số yêu cầu sau: – Nêu được một số hoạt động góp phần bảo vệ môi trường biển. – Sử dụng được chấm, nét, đậm nhạt, chất cảm, không gian, và vật liệu, chất liệu, hình thức thực hành khác nhau để sáng tạo sản phẩm có hình ảnh chính, hình ảnh phụ, thể hiện sự tương phản về màu sắc. – Trưng bày, giới thiệu được sản phẩm và trao đổi, chia sẻ cảm nhận về sản phẩm của mình, của bạn. 2. Năng lực chung và năng lực đặc thù khác HS có cơ hội hình thành, phát triển các năng lực chung và một số năng lực đặc thù khác, thông qua việc: Trao đổi, chia sẻ; tìm hiểu tác động của con người đến môi trường và cuộc sống xung quanh trong đời sống; sử dụng đồ dùng, công cụ phù hợp để thực hành, sáng tạo sản phẩm, 3. Phẩm chất Bài học góp phần hình thành, phát triển ở HS đức tính chăm chỉ, lòng nhân ái, ý thức trách nhiệm như: Chuẩn bị đồ dùng, họa phẩm; tôn trọng sản phẩm sáng tạo của bạn bè và người khác; giữ vệ sinh trong và sau khi thực hành; ý thức bảo vệ môi trường biển và môi trường xung quanh II. CHUẨN BỊ CỦA HỌC SINH VÀ GIÁO VIÊN Vở thực hành; màu, giấy màu/bìa giấy/giấy trắng, bút chì, tẩy chì, III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU Tiết 1 – Bài 10: Bảo vệ môi trường biển HĐ mở đầu: Trò chơi “Bạn có biết” - GV chuẩn bị một số hình ảnh/sản phẩm mĩ thuật có nội dung khác nhau về tác động của con người đến môi trường và tổ chwusc Hs quan sát, viết nội dung và ý nghĩa của hành động thể hiện trong mỗi hình ảnh/sản phẩm về bảo vệ môi trường. - GV cùng các nhóm HS nhận xét, đánh giá kết quả họat động và chốt kiến thức, giới thiệu nội dung bài học. 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV sử dụng hình 1, 2 (tr.48, SGK), hướng dẫn HS quan sát, thảo luận và cho biết: + Hình ảnh nào thể hiện hoạt động bảo vệ môi trường biển? + Hình ảnh nào thể hiện hoạt động gây hại cho môi trường biển? + Theo em, để bảo vệ môi trường biển, chúng ta cần làm gì? - GV tổ chức HS quan sát, tìm hiểu sản phẩm nặn Thu gom rác thải biển của Thu Uyên (tr.49, SGK) và yêu cầu HS trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi: + Sản phẩm thể hiện điều gì? Hình ảnh nào là chính, hình ảnh nào là phụ? + Trên sản phẩm, màu sắc được sử dụng thể hiện sự tương phản (nóng - lạnh, đậm – nhạt) ở hình ảnh, chi tiết nào? - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và giới thiệu thêm về bức tranh, kết hợp chốt kiến thức: hình ảnh chính, phụ; màu đậm, màu nhạt, màu tương phản nóng/lạnh, ; liên hệ ý thức, hành động bảo vệ môi trường biển và cuộc sống xung quanh. 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo 2.1. Hướng dẫn HS cách thực hành vẽ tranh thu gom rác thái biển - Gv tổ chức HS quan sát, trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi: + Hình ảnh các nhân vật đang tham gia hoạt động nào? ở đâu? + Hình ảnh chính, phụ được sắp xếp ở vị trí nào trên mỗi sản phẩm? + Màu sắc, đậm nhạt giữa nhóm nhân vật với cảnh xung quanh? + Em hãy nêu các bước vẽ tranh? + Sản phẩm tranh thu gom rác thải biển truyền tải thông điệp gì? - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và chốt kiến thức, hướng dẫn HS cách vẽ tranh; gợi mở HS có thể vẽ màu nền trước, vẽ màu cho các hình ảnh sau để hoàn thiện bức tranh. 2.2. Tổ chức HS thực hành, sáng tạo - GV bố trí HS ngồi theo nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy vẽ tranh đề tài bảo vệ môi trường biển theo ý thích + Quan sát bạn trong nhóm/bên cạnh, chia sẻ ý tưởng chọn hình sinh vật biển và màu, hình thức thực hành tạo phẩm của mình với bạn. - GV gợi mở HS: có thể vẽ hoạt động bảo vệ môi trường biển trên bờ biển hoặc gom rác trên biển, dưới lòng đại dương, ; có thể vẽ hoạt động bảo vệ môi trường biển trong cuộc sống: ở gia đình, nhà trường, nơi công cộng, trên đường phố, làng quê, Có thể tham khảo thêm nội dung và cách sử dụng màu sắc ở các bức tranh tham khảo tr.50-Sgk và sản phẩm tr.51-Sgk. - Gv nhắc HS: Nên vận dụng các hình cơ bản để vẽ, tạo dáng các nhân vật, các dáng người cần khác nhau và ở tư thế động để tạo sự sinh động cho bức tranh. vẽ hình nhóm chính trước, nhóm phụ sau, vẽ nhóm chính ở trung tâm của bức tranh, màu sắc tươi sáng, nổi bật hơn so với màu sắc ở các hình ảnh nhóm phụ nhằm làm rõ nội dung của bức tranh. - Gv thông báo thời gian thực hành và khích lệ Hs hoàn thành sản phẩm ở tiết 1; quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Sản phẩm của em thể hiện hoạt động nào? + Em chỉ ra hình ảnh chính, phụ và màu sắc tương phản trên sản phẩm của mình, của bạn? + Thông qua sản phẩm, em muốn truyền tải thông điệp gì về bảo vệ môi trường? - Gv nhắc HS: nếu chưa hoàn thành sản phẩm, có thể hoàn thành ở nhà (nếu muốn) hoặc vào buổi học khác - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận; liên hệ bồi dưỡng ý thức bảo vệ môi trường trong cuộc sống. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học tiết 2 của bài học - GV tổng kết tiết học, gợi mở thêm vị trí đường biển của Việt Nam trong hệ thống giao thông giữa các châu lục và đại dương trên thế giới. Tiết 2 – Bài 10: Bảo vệ môi trường biển HĐ mở đầu - GV tổ chức HS nghe/ hát, vận động theo lời bài hát Miền biển quê em sáng tác của Lê Vinh Phúc - GV gợi mở HS chia sẻ nội dung bài hát và liên hệ, giới thiệu tiết học. 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV sử dụng hình minh họa cách thực hành vẽ, cắt, dán sáng tạo sản phẩm bảo vệ môi trường biển (tr.50, SGK) và tổ chức HS quan sát, thảo luận, trả lời câu hỏi, tìm hiểu cách thực hành: + Em hãy nêu những đồ dùng cần sử dụng để thực hành? + Các nhân vật ở sản phẩm đang tham gia hoạt động nào, hình ảnh nào là chính, là phụ, vị trí xa gần của các hình ảnh nhân vật, cảnh vật,..; màu nóng, màu lanh, màu đậm, màu nhạt, + Em hãy nêu cách thực hành tạo sản phẩm? + Nếu nhóm em thực hành tạo sản phẩm này thì nhóm em sẽ phân công nhiêm vụ cho các thành viên như thế nào? + - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và giới thiệu thêm về bức tranh, hướng dẫn cách thực hành, kết hợp chốt kiến thức: hình ảnh chính, phụ; màu đậm, màu nhạt, màu tương phản nóng/lạnh, vị trí xa gần của một số hình ảnh, chi tiết, 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo - GV bố trí HS ngồi theo nhóm và giao nhiệm vụ: Nhóm em hãy vận dụng cách thực hành tạo sản phẩm bằng cách vẽ, cắt, dán để tạo sản phẩm đề tài bảo vệ môi trường biển theo ý thích. - GV gợi mở các nhóm HS: Thảo luận, chọn hoạt động bảo vệ môi trường biển theo ý thích, dự kiến số lượng nhân vật (nhân vật chính, phụ) và chi tiết khác; phân công thành viên tạo hình các nhân vật, tạo phần nền và chi tiết bổ trợ, sắp xếp các nhân vật, hình ảnh, chi tiết trên nền tranh để hoàn thiện sản phẩm. - Gv nhắc các nhóm HS: có thể tham khảo thêm nội dung và cách sắp xếp các hình ảnh, nhân vật, ở các bức tranh tham khảo tr.50-Sgk và sản phẩm tr.51-Sgk; khi tạo hình, cần vận dụng các hình cơ bản để vẽ, cắt tạo dáng các nhân vật, chi tiết, . Chú ý tạo dáng người ở tư thế động và khác nhau, sử dụng màu sắc đậm, nhạt, nóng lạnh hợp lí làm nổi bật hình ảnh chính, thể hiện rõ nội dung bức tranh, - GV thông báo thời gian thực hành; quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của các nhóm HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Sản phẩm của nhóm em thể hiện hoạt động nào? + Em chỉ ra hình ảnh chính, hình ảnh phụ, vị trí xa gần của các hình ảnh và màu sắc tương phản trên sản phẩm của nhóm mình, nhóm bạn? + Thông qua sản phẩm, nhóm em muốn truyền tải thông điệp gì về bảo vệ môi trường? - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của các nhóm HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận; liên hệ bồi dưỡng ý thức bảo vệ môi trường biển và cuộc sống xung quanh trên quê hương. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 11 - GV tổng kết bài học, bồi dưỡng ở HS tình yêu biển đảo và ý thức bảo vệ môi trường trong cuộc sống. - Gv hướng dẫn Hs chuẩn bị học bài 11. CHỦ ĐỀ 5: ĐẠI DƯƠNG XANH (6 tiết) Bài 11: Bộ đội hải quân (2 tiết) Phân bố nội dung thực hành, sáng tạo ở mỗi tiết Thực hành vẽ hoặc cắt, xé dán sáng tạo tranh đề tài bộ đội hải Tiết 1 quân (có thể sáng tạo sản phẩm tranh về hoạt động của bộ đội các bình chủng khác) Tiết 2 Tiếp tục hoàn thiện sản phẩm ở tiết 1 I. Yêu cầu cần đạt 1.Năng lực mĩ thuật Bài học giúp học sinh đạt được một số yêu cầu sau: – Nêu được đặc điểm về màu sắc trang phục và một số hoạt động của bộ đội hải quân Việt Nam. – Sử dụng được một số yếu tố tạo hình và vật liệu, chất liệu, hình thức thực hành khác nhau để sáng tạo sản phẩm, thể hiện hình ảnh chính, hình ảnh phụ, tạo sự hài hòa cho sản phẩm đề tài bộ đội hải quân. – Trưng bày, giới thiệu được sản phẩm và trao đổi, chia sẻ cảm nhận về sản phẩm của mình, của bạn. 2. Năng lực chung và năng lực đặc thù khác HS có cơ hội hình thành, phát triển năng lực chung và một số năng lực đặc thù khác, thông qua việc: Trao đổi, chia sẻ; tìm hiểu đặc điểm về hình dáng, trang phục, công viêc, hoạt động của bộ đội hải quân, 3. Phẩm chất Bài học góp phần hình thành, phát triển ở HS đức tính chăm chỉ, lòng nhân ái, ý thức trách nhiệm, yêu nước như: Chuẩn bị đồ dùng, họa phẩm; tôn trọng sản phẩm sáng tạo của bạn bè và người khác; giữ vệ sinh trong và sau khi thực hành, tình yêu bộ đội hải quân, biển đảo quê hương, II. CHUẨN BỊ CỦA HỌC SINH VÀ GIÁO VIÊN Vở thực hành; màu, giấy màu/bìa giấy/giấy trắng, bút chì, tẩy chì, kéo III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU Tiết 1 – Bài 11: Bộ đội hải quân HĐ mở đầu: - GV tổ chức Hs nghe hoặc hát, vận động theo lời bài hát Cô chú bộ đội Trường sa, sáng tác của nhạc sĩ Trần Thanh Tùng và gợi mở HS chia sẻ cảm nhận về lời bài hát. - GV liên hệ bồi dưỡng ở HS tình cảm quý mến, lòng biết ơn đến bộ đội và giới thiệu bài học. 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV sử dụng hình 1, 2 (tr.52, SGK), hướng dẫn HS quan sát, thảo luận, trả lời câu hỏi: + H.1: là địa danh ở đâu, hình ảnh/chi tiết nào có hình dạng của hình cơ bản, hình cơ bản biến thể? + H.2: Các chú bộ đội hải quân đang làm gì, ở đâu, trang phục có màu sắc và đặc điểm như thế nào? + Công việc chính của các chú bộ đội hải quân là gì? - Gv sử dụng hình ảnh sản phẩm, tác phẩm tr.53, Sgk và tổ chức HS tìm hiểu, thảo luận, trả lời câu hỏi: + Hoạt động của các chú bộ đội hải quân thể hiện trên mỗi bức tranh? + Chỉ ra hình ảnh chính, hình ảnh phụ ở mỗi bức tranh? + Màu sắc trên sản phẩm thể hiện sự hài hòa hay tương phản? - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và giới thiệu thêm về mỗi bức tranh, kết hợp chốt kiến thức: hình ảnh chính, phụ; màu đậm, màu nhạt, màu tương phản nóng/lạnh, vị trí xa gần ; liên hệ bồi dưỡng ở HS tình cảm, sự quý trọng, lòng biết ơn đến bộ đội hải quân bảo vệ, giữ gìn biển đảo của quê hương, đất nước. 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo 2.1. Hướng dẫn HS cách thực hành vẽ tranh chân dung chú độ đội hải quân, tạo sản phẩm tranh chú đội hải quân và thiếu nhi - Gv tổ chức HS quan sát, trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi: + Em cho biết mỗi sản phẩm được thực hiện bằng hình thức thực hành nào? + Trên mỗi sản phẩm, hình ảnh nào là chính, hình ảnh nào là phụ? + Màu nào đậm, màu nào nhạt/có độ đậm nhạt của màu nào trên mỗi bức tranh? + Em hãy nêu các bước thực hành sáng tạo mỗi sản phẩm? + Em có thể thay đổi thứ tự bước thực hành nào ở mỗi sản phẩm, vì sao? - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và chốt kiến thức, hướng dẫn HS cách thực hành, sáng tạo sản phẩm; gợi mở HS có thể vẽ màu nền trước, vẽ màu cho các hình ảnh sau để hoàn thiện bức tranh. 2.2. Tổ chức HS thực hành, sáng tạo - GV bố trí HS ngồi theo nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy sáng tạo sản phẩm mĩ thuật đề tài bộ đội hải quân theo ý thích. + Quan sát bạn trong nhóm/bên cạnh, chia sẻ ý tưởng chọn hình, màu, chất liệu, vật liệu cho sản phẩm của mình với bạn. - GV gợi mở HS chọn hình ảnh chú/cô bộ đội hải quân (hoặc bộ đội các bình chủng: công binh, pháo binh, tăng thiết giáp, ) đang làm nhiệm vụ tuần tra, luyện tập, hoặc đang nghỉ ngơi đọc báo, vui chơi với thiếu nhi, trồng và chăm sóc rau xanh, vật nuôi, giúp dân phòng chống thiên tai, bão lụt, đánh bắt cá, . Sản phẩm có thể thêm cảnh vật phía sau hoặc không, hình nhân vật có thể nhiều hoặc ít tùy theo khả năng và thời gian thực hành. - Nhắc HS có thể tham khảo sản phẩm mĩ thuật khác vẽ về đề tài bộ đội/Bộ đội hải quân; trong thực hành, có thể giữ nguyên màu trắng của nền giấy để tạo màu áo, mũ, chim hải âu ở bức tranh. - GV lưu ý HS chọn màu tươi sáng, nổi bật để vẽ, xé, cắt dán các hình nhân vật hoặc cảnh nền hoặc chi tiết. - GV thông báo thời gian thực hành và yêu cầu mức độ sản phẩm ở tiết 1: vẽ hình ảnh trên nền giấy (có thể vẽ màu cho hình ảnh) hoặc vẽ hình, vẽ màu một số hình ảnh và cắt tạo kho hình ảnh đơn lẻ. - GV quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động Cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Sản phẩm em muốn thể hiện là hoạt động nào của bộ đội/bộ đội hải quân? + Em đã vẽ hoặc vẽ, cắt được những hình ảnh nào cho sản phẩm của mình? + Ở tiết học sau của bài học, em muốn hoàn thiện sản phẩm như thế nào? + Em nhận ra sản phẩm của các bạn thể hiện những hoạt động nào của bộ đội hải quân/bộ đội binh chủng khác? - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận; liên hệ bồi dưỡng lòng biết ơn về sự sinh của các thế hệ bộ đội/bộ đội hải quân vì sự bình yên của biển đảo và tổ quốc Việt Nam. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học tiết 2 của bài học - GV tổng kết tiết học, gợi mở chuẩn bi học tiết 2 của bài học. Tiết 2 – Bài 11: Bộ đội hải quân HĐ mở đầu: GV tổ chức Hs nghe hoặc hát, vận động theo lời bài hát Chú bộ đôi, sáng tác của nhạc sĩ Hoàng Hà và gợi mở HS chia sẻ cảm nhận về lời bài hát; giới thiệu nội dung tiết học. 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV hướng dẫn HS đặt trên bàn sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 và đồ dùng học tập. - GV nắm bắt, đánh giá, động viên, mức độ chuẩn bị của HS và nêu câu hỏi: + Em đã chuẩn bị những gì để hoàn thành sản phẩm? + Em quan sát sản phẩm của mình đã tạo được ở tiết 1, chia sẻ những việc cần làm để hoàn thiện sản phẩm. - GV tóm tắt chia sẻ của HS, gợi mở hướng hoàn thiện sản phẩm và giải quyết tình huống Hs không chuẩn bị tiết học (nếu có). 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo - Gv bố trí HS theo vị trí nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy hoàn thiện sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 + Chia sẻ ý tưởng hoàn thiện sản phẩm của mình với bạn; quan sát sản phẩm của bạn và có thể đặt câu hỏi tìm hiểu/tham khảo ý tưởng, cách thể hiện và hướng hoàn thiện sản phẩm của bạn bên cạnh/trong nhóm - GV gợi mở HS: + Nếu thực hành bằng hình thức vẽ: Có thể vẽ thêm hình ảnh thiên nhiên, cảnh quan xung quanh,.. và vẽ màu cho các hình ảnh, màu nền để hoàn thiện bức tranh; chú ý vẽ màu tươi sáng cho hình ảnh trọng tâm. + Nếu thực hành bằng hình thức vẽ, cắt, dán: Có thể vẽ, cắt dán thêm hình ảnh, chi tiết và sử dụng giấy màu vò hơi nhàu để tạo phần nền có bề mặt xốp của chất liệu giấy (chất cảm) hoặc vẽ màu nền theo ý thích và sắp xếp các hình ảnh đơn lẻ, hoàn thiện bức tranh. Chú ý, hình ảnh chính nên ở vị trsi trung tâm của bức tranh. - GV thông báo thời gian thực hành và nhắc HS đặt tên cho sản phẩm. - GV quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động Cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Sản phẩm của em thể hiện hình ảnh chú bộ đội hải quân/bộ đội binh chủng khác đang làm công việc gì? + Em sử dụng hình thức thực hành, vật liệu nào để tạo sản phẩm của mình? + Em hãy giới thiệu sự hài hòa giữa hình ảnh chính với hình ảnh phụ hoặc hài hòa giữa màu sắc, đậm nhạt trên sản phẩm của mình, của bạn? - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 12 - GV tổng kết tiết học, liên hệ bồi dưỡng ở HS tình yêu quê hương, đất nước, biết ơn những người có công, sự hi sinh của bộ đội trong xây dựng, bảo vệ tổ quốc và ý thức trách nhiệm của bản thân - GV hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 12. CHỦ ĐỀ 6: CÂU CHUYỆN CỦA EM (4 tiết) Bài 12: Nhân vật truyện em thích (2 tiết) Phân bố nội dung thực hành, sáng tạo ở mỗi tiết Tiết 1 Thực hành, sáng tạo sản phẩm về nhân vật truyện theo ý thích Tiết 2 Tiếp tục hoàn thiện sản phẩm ở tiết 1 I. Yêu cầu cần đạt 1.Năng lực mĩ thuật Bài học giúp học sinh đạt được một số yêu cầu cần đạt sau: - Nêu được nội dung, đặc điểm nổi bật của nhân vật trong truyện yêu thích. - Sử dụng được một số yếu tố tạo hình như: màu sắc đậm nhạt, không gian xa gần, chấm/ nét, kết hợp với hình thức thực hành để sáng tạo sản phẩm có yếu tố chính phụ. - Trưng bày, giới thiệu và chia sẻ cảm nhận về sản phẩm. 2. Năng lực chung và năng lực đặc thù khác HS có cơ hộin hình thành, phát triển năng lực chung và một số năng lực đặc thù khác thông qua việc: Trao đổi, chia sẻ; tìm hiểu câu truyện yêu thích và đặc điểm ngoại hình, tính cách của nhân vật trong truyện; sử dụng đồ dùng, công cụ phù hợp và vận dụng yếu tố, nguyên lí tạo hình để thực hành, sáng tạo sản phẩm, 3. Phẩm chất Bài học góp phần hình thành, phát triển ở HS một số phẩm chất chủ yếu như: lòng yêu thiên nhiên, đất nước, lòng nhân ái, thông qua việc sáng tạo sản phẩm về nhân vật truyện yêu thích, phát hiện thông điệp từ các câu chuyện như: tình yêu cuộc sống, tinh yêu lao động, tính nhân ái những nhân cách đẹp, tránh làm điều xấu. II. CHUẨN BỊ CỦA HỌC SINH VÀ GIÁO VIÊN Vở thực hành; màu, giấy màu/bìa giấy/giấy trắng, bút chì, tẩy chì, kéo, đất nặn III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU Tiết 1 – Bài 12: Nhân vật truyện em thích HĐ mở đầu: Trò chơi tiếp sức “nhanh hơn, nhiều hơn” - GV tổ chức hai đội chơi; nhiệm vụ của mỗi đội: các thành viên lần lượt viết tên một câu chuyện cổ tích/truyện tranh/truyện dân gian đã biết (của Việt Nam và thế giới). - Gv cùng các nhóm HS đánh giá kết quả (số lượng tên chuyện) và liên hệ giới thiệu bài học. 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV sử dụng hình 1, 2, 3 (tr.572, SGK), hướng dẫn HS quan sát, thảo luận và cho biết: + Tên truyện? + Tên nhân vật chính trong truyện? + Em hãy tưởng tượng tính cách của nhân vật chính thông qua đặc điểm ngoại hình? + Theo em, ý nghĩa của mỗi chuyện là gì? - GV tóm tắt chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS và giới thiệu vài nét về mỗi câu truyện và chốt nội dung hoạt động; liên hệ bồi dưỡng ý thức đọc sách, truyện ở HS 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo 2.1. Hướng dẫn HS cách thực hành sáng tạo hình ảnh nhân vật Cô bé quàng khăn đỏ và nhân vật trong truyện Ai mua hành tôi - Gv tổ chức HS quan sát, trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi tương ứng với mỗi cách thực hành: + Hình thức, chất liệu sử dụng để thực hành tạo mỗi sản phẩm? + Hình ảnh chính, trọng tâm ở mỗi sản phẩm là nhân vật nào, xung quanh là những hình ảnh nào? + Màu đậm, màu nhạt, màu nóng, màu lạnh có ở hình ảnh, chi tiết nào? + Nêu các bước thực hành, sáng tạo mỗi sản phẩm? - GV tóm tắt nội dung chia sẻ, nhận xét, bổ sung của HS, hướng dẫn cụ thể cách sáng tạo các nhân vật, cảnh nền (biểu cảm gương mặt, trang phục, tỉ lệ giữa các nhân vật chính/ phụ, quang cảnh xung quanh ) ở mỗi sản phẩm; kết hợp bồi dưỡng tính chăm chỉ, ý thức đọc sách, truyện ở HS. 2.2. Tổ chức HS thực hành, sáng tạo - GV bố trí HS ngồi theo nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy sáng tạo sản phẩm về nhân vật truyện em yêu thích + Quan sát bạn trong nhóm/bên cạnh, chia sẻ ý tưởng chọn câu chuyện, chon nhân vật và màu sắc, chất liệu, hình thức thực hành (vẽ hoặc vẽ, cắt, xé dán; nặn) màu, chất liệu, vật liệu cho sản phẩm của mình với bạn để thực hành và đặt câu hỏi tìm hiểu ý tưởng thực hành của bạn - Gv gợi mở HS: có thể chọn câu truyện dân gian của Việt Nam hoặc truyện tranh trên thế giới (Đô Rê mon, Conan, ). - Nhắc HS có thể tham khảo cách thể hiện nhân vật ở sản phẩm tham khảo (tr.59 và mục Vận dụng (tr.60-Sgk). - GV thông báo thời gian thực hành và yêu cầu mức độ sản phẩm ở tiết 1: vẽ/nặn/xé, cắt tạo hình ảnh nhân vật yêu thích trong câu chuyện đã chọn. - GV quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động Cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Em sáng tạo sản phẩm mĩ thuật về nhân vật nào? nhân vật đó trong câu chuyện nào? Vì sao em chọn sáng tạo nhân vật đó? + Em hãy giới thiệu tên, đặc điểm ngoại hình, tính cách của nhân vật trong sản phẩm. + Ở tiết sau, em sẽ hoàn thiện sản phẩm như thế nào? - GV tóm tắt nội dung trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học tiết 2 của bài học - GV tổng kết tiết học, gợi mở chuẩn bi học tiết 2 của bài học. Tiết 2 – Bài 12: Nhân vật truyện em thích HĐ mở đầu: 1. Hoạt động quan sát, nhận biết - GV hướng dẫn HS đặt trên bàn sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 và đồ dùng học tập; quan sát, nắm bắt, đánh giá, động viên, mức độ chuẩn bị của HS và nêu câu hỏi: + Em đã chuẩn bị những gì để hoàn thành sản phẩm? + Em quan sát sản phẩm của mình đã tạo được ở tiết 1, chia sẻ những việc cần làm để hoàn thiện sản phẩm. - GV tóm tắt chia sẻ của HS, gợi mở hướng hoàn thiện sản phẩm và giải quyết tình huống Hs không chuẩn bị tiết học (nếu có). 2. Hoạt động thực hành, sáng tạo - Gv bố trí HS theo vị trí nhóm và giao nhiệm vụ cá nhân: + Em hãy hoàn thiện sản phẩm đã thực hành ở tiết 1 + Chia sẻ ý tưởng hoàn thiện sản phẩm của mình với bạn; quan sát sản phẩm của bạn và có thể đặt câu hỏi tìm hiểu/tham khảo ý tưởng, cách thể hiện và hướng hoàn thiện sản phẩm của bạn bên cạnh/trong nhóm - GV gợi mở HS: vẽ hoặc nặn thêm chi tiết, hình ảnh tạo khung cảnh cho nhân vật và vẽ/cắt dán giấy tạo màu nền, hoàn thiện sản phẩm. - GV thông báo thời gian thực hành và nhắc HS đặt tên cho sản phẩm. - GV quan sát, nắm bắt mức độ thực hiện của HS và hương dẫn, gợi mở hoặc hỗ trợ (nếu cần). 3. Hoạt động Cảm nhận, chia sẻ - GV hướng dẫn HS trưng bày sản phẩm và quan sát, trao đổi, chia sẻ cảm nhận, VD câu hỏi: + Em hãy giới thiệu tên và vài nét về câu truyện em đã chọn để thể hiện hình ảnh nhân vật theo ý thích? + Em hãy chỉ ra hình ảnh, chi tiết nào là yếu tố chính, phụ trong sản phẩm của mình, của bạn. - GV tóm tắt trao đổi, chia sẻ, giới thiệu của HS và nhận xét kết quả thực hành, thảo luận. 4. Hoạt động vận dụng và hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 13 - GV tổng kết bài học, liên hệ bồi dưỡng phẩm chất chăm chỉ, lòng nhân ái ở HS? - Gv hướng dẫn HS chuẩn bị học bài 13.
Tài liệu đính kèm: